Kim ngân vũ điệu giữa trời.
Ngày nhỏ, thích thú mỗi lần thấy truyền đơn được thả rơi từ trên cao do chiếc L19 mà người dân thường gọi là « máy bay bà già », thường được thả mỗi khi có bầu cử để nhắc nhở mọi người, cái này mới đúng nghĩa là « tờ rơi » như ngày nay hay gọi cho việc phát quảng cáo. Những tờ truyền đơn như những cánh bướm bay khắp phố phường,trên mái nhà, ngọn cây… đám nhỏ chúng tôi thi nhau nhặt xem đứa nào được nhiều.
Lúc tôi làm việc trên Phước Long có một chiến dịch vào năm 1970, có một khóa SVSQ trừ bị Thủ Đức tham dự chiến dịch, mục đích kêu gọi cán binh cộng sản hồi chánh, những tờ rơi cũng đươc thả từ những chiếc L19 xuống những khu « xôi đậu », những cánh bướm này được in trên một mặt của tờ giấy 5 đồng của VNCH, mặt sau lời kêu gọi hồi chánh xem như là tờ giấy thông hành cho cán binh cộng sản nào muốn tìm về tổ ấm,ngoài ra có in thêm một bài thơ tìm được trong túi một cán binh cộng sản, bài thơ rất xúc động nên vẫn còn trong đầu ;
Kể từ buổi con lên đường xa mẹ
Theo anh em sang Lào rồi dấn bước vào trung,
Non xanh núi biếc chập chùng
Sớm nắng biển chiều mưa rừng gian khổ
Tuổi thanh xuân cuộc đời như hoa nở
Vì hòa bình đâu ngại bước gian nguy
Những tháng trời ngày nghỉ đêm đi
Giày vẹt gót áo sờn vai ngấm lạnh
Núi rừng Trường Sơn những chiều cô quạnh
Mẹ hiền ơi, con chợt nhớ quê mình,
Khói lam chiều, dàn mướp lá lên xinh
Con bướm nhỏ mái đình xưa nhớ quá
Vào nơi đây tuy đất người xa lạ
Nhưng miền nam cũng cùng một quê hương
Cũng ngọn dừa xanh, cũng những con đường
Thơm hương lúa ngọt ngào,
con trâu về chuồng,
tiếng tiêu gợi nhớ.
Đã qua phút ban đầu bỡ ngỡ
Con nhận ra nào giải phóng gì đâu !
Buổi chợ đông vui, đồng lúa xanh màu
Mái chùa cong buông hồi chuông tín mộ.
Lớp học tưng bừng những đàn trẻ nhỏ
Ðang nhịp nhàng vui hát bản đồng ca.
Và sau vườn luống cải đã vàng hoa
Ðàn bướm nhỏ rủ nhau về hút mật.
Xóm dưới làng trên niềm vui ngây ngất
Sao người ta bắt con đốt xóm phá cầu.
Phải cài mìn gieo tang tóc thương đau
Ðã nhiều lần tay con run rẩy.
Khi cài mìn để sau bỗng thấy
Xác người tung và máu đổ chan hoà.
Ðêm hôm ấy mắt con tràn lệ
Ác mộng về, con trằn trọc thâu canh.

Ara linh tinh chuyện xưa tích cũ để kể lại một câu chuyện cách đây 32 năm tại nơi hắn cư ngụ, thành phố Liege chứng kiến một dạ vũ mà những vũ công lại là những tờ tiền thật mệnh giá lớn của vương quốc Bỉ lúc đó, giấy 5.000 FB(franc Belge); sau khi trở thành EU được dịnh giá theo hối suất lúc đó là 1 Euro tương đương 40 FB tức tương đương với 125 Euro .
Đây là câu chuyện thật 100% xảy ra ngay Liege, trước cửa nhà hắn….
Giữa tháng 9 vừa qua, báo chí có nhắc lại câu chuyện 32 năm trước; một chuyện bắt con tin đòi tiền chuộc chấn động nước Bỉ vào ngày 16/9/1989.
Ara về Liege sống vào năm 1986 sau hai năm làm việc tại Luxembourg, trong thời gian đầu thuê nhà của Maison Liegeois, nơi hắn cư ngụ là một building cũng mới xây dựng được hơn 10 năm, tòa nhà này được mô tả là tòa nhà cao nhất Liege với 28 tầng, mỗi tầng có 6 căn hộ hai hoặc ba phòng ngủ.

Được căn hộ 3 phòng ngủ nơi tầng thứ 28, cao nhất ở thành phố, chung cư « Tour à Droixhe » số 2 Avenue de Lille, 4020 Liege số 286, tầng cuối, nhà cuối; cao 87m , hắn trở thành người cao nhất thành phố lúc bấy giờ
Khởi đầu câu chuyện là chuyện vượt ngục của hai tay anh chị giang hồ quốc tế, dân Pháp đang bị truy nã tại Hòa Lan và Đức là Philippe Delaire và Alain Lacote.

Philipe Delaire đã trốn thoát ở Bỉ sau một vụ án giết người ở Herstal 1985 sau đó bị bắt ở Pháp và bị giam trong trại tù Yzeure .

Lần đầu tiên trong niên giám sử của nền công lý Pháp ghi vào một cuộc vượt ngục đã được thu hình trực tiếp ! Vào ngày 26 tháng 3 năm 1989, lúc 4 giờ chiều, hai tù nhân từ trại giam Yzeure đã đào thoát thành công trong một cuộc chạy trốn đáng kinh ngạc. Trong lối đi của nhà tù, họ vượt qua một hàng rào đầu tiên, sau đó leo lên hàng rào thứ hai, cao 4 mét. Xử dụng tạm một sợi dây, họ quăng mình lên đầu của bức tường thứ ba , cao 8 mét, trước khi thả người xuống phía bên kia. Toàn bộ sự việc không kéo dài quá ba phút. Điều đáng ngạc nhiên là sự việc này ngay chính cả lính canh nhà tù không có khả năng làm được. Lính trong tháp canh đã bắn nhiều loạt về hướng hai kẻ đào tẩu nhưng không có kết quả khi không tiếp cận được .
Những hình ảnh quay trực tiếp cuộc chạy trốn của Philippe Delaire và Alain Lacote đã được một nhà quay phim nghiệp dư trong lúc tình cờ đang quay cảnh đoàn tụ gia đình nhân dịp cuối tuần trong ngày lễ Phục sinh đã trở thành bất hủ. Hình ảnh này được đài truyền hình Pháp TF1 đưa tin nhiều lần vào buổi tối cùng ngày . Philippe Delaire, 28 tuổi, là một chuyên gia vượt ngục ; Bốn năm trước đó, bị giam trong nhà tù Lille, đã cưa song sắt phòng giam của mình. Hai năm sau, hắn trốn thoát khỏi một nhà tù của Bỉ bằng cách bắt hai lính canh làm con tin. Cùng năm, khi bị giam giữ ở Nice đã tổ chức vượt ngục bằng chuyến bay trực thăng do người bạn đến đón. Bị bắt ngay sau đó, được chuyển đến Yzeure, một nhà tù được coi là an ninh nhất ở châu Âu…và tại nơi đây cũng không níu chân được hắn. Và lần này có một cuộc săn lùng ngoạn mục
48 giờ sau lần chơi trò thứ hai « hết sẩy » này, dấu vết hai kẻ trốn thoát được tìm thấy ở Puy-de-Dôme, gần Saint-Éloy-les-Mines. Delaire và Lacote uy hiếp một người lái xe đưa chúng đến Clermont-Ferrand. Nhưng rủi thay bình xăng của xe gần như cạn sạch. Sau đó, chúng bắt gặp một vài du khách đang đi dã ngoại tại một khu vực nghỉ ngơi, và lại mất tăm hơi … Trong bốn tháng, không còn ai nghe tin gì về bọn chúng nữa. Có vẻ như hai kẻ đào tẩu đã được một đồng bọn của Alain Lacote là Christian Lombardo, cho ở nhờ và được đưa đến nhà một người bạn làm tóc. Cô nhuộm tóc cho hai tên vượt ngục lại yêu Philippe Delaire, hai người sống chung một thời gian.
Nhưng những điều tốt đẹp nhất cũng đến lúc kết thúc. Vào ngày 11 tháng 7, hai kẻ vượt ngục bị bắt gặp trong một cuộc kiểm tra đường định kỳ gần Roanne. Câu chuyện được Jean Lombardo, anh trai của Christian kể lại là đã bắt gặp Delaire và Lacote nổ súng vào toán kiểm soát . Kết quả một hiến binh, bị thương, một người khác, bị bắt làm con tin. Một cuộc săn đuổi ngoạn mục được ban hành. Tất cả các con đường chính đều bị phong tỏa, hàng trăm hiến binh túa ra các hướng nghi ngờ . Cùng lúc đó chúng uy hiếp và ép buộc một người chăn gia súc mang chúng đi. Delaire mặc quần yếm nông dân và ngồi vào chiếc máy kéo bên cạnh người nông dân. Lacote, Lombardo và một con tin trốn trong đống cỏ khô chất trên xe kéo. Với tốc độ 20 km/h, những kẻ đào tẩu vượt qua nhiều rào cản một cách yên bình nhất. Khi hiến binh Roland Pinsard, bị trói trong trang trại, cố gắng tự giải thoát và đưa ra cảnh báo, thì đã quá muộn. Gần Lapalisse, những kẻ đào tẩu đã bỏ xa đội truy lùng và bắt taxi đến Vichy. Cũng ở đây một lần nữa, hiến binh lại trễ một chuyến tàu. Những kẻ đào tẩu và đồng bọn được thả xuống quãng trường nhà ga, nhưng tất cả dấu vết được xóa sạch tại đây. Vài ngày sau đó dấu vết của họ được truy lùng và tìm thấy ở Arlanc (nơi họ đến bằng xe bus từ Vichy), sau đó ở Ambert. Nơi đây bộ ba đã lấy trộm một chiếc xe hơi. Tìm được người chăn nuôi bị bỏ rơi, ở Firminy, trong Loire. Trở lại Bỉ gây án
Vụ bắt con tin Tilff là một trong những vụ án pháp lý ngoạn mục nhất của Bỉ trong thế kỷ XX.Được diễn biến từ ngày 16 đến ngày 22 tháng 9 năm 1989 và là chiến dịch cuối cùng của trùm xã hội đen người Pháp Philippe Delaire, được các giới chức tư pháp nước này cũng như ở Bỉ và Đức xem là kẻ thù công khai số 1.
Đầu giờ tối ngày 16 tháng 9 năm 1989, Marie-Madeleine Jeuris và cô con gái Gaëlle trở về biệt thự của họ ở Tilff sau khi đi mua sắm trong lúc chồng và đúa con thứ hai ở lại nhà . Vài phút sau khi họ trở về, chuông cửa reo. Hai người đàn ông vũ trang đột nhập và đẩy bà vào nhà . Họ được trang bị vũ khí và còn mang theo chất nổ, bao gồm cả lựu đạn, bên mình. Một đồng phạm thứ ba tham gia cùng họ sau đó vào buổi tối.
Chồng bà ,ông Guy Jeuris, giám đốc chi nhánh ngân hàng Crédit Communal, nằm trên đường Gretry ở Liège. Họ có hai cô con gái: Françoise (13 tuổi) và Gaelle (10 tuổi). Ba tên côn đồ muốn đến ngân hàng với ông Jeuris để vét cạn kho bạc theo kịch bàn. nhưng gặp trở ngại là hôm thứ Bảy. Tất cả ngân hàng được trang bị hệ thống an ninh cảnh báo đến lực lượng an ninh nếu két sắt bị mở vào cuối tuần. Sau đó chúng quyết định đợi đến thứ hai để thực hiện hành vi cướp cạn và bắt cả gia đình làm con tin của chúng.
Bộ phim hành động bắt đầu vào đêm Chủ nhật ngày 17 tháng 9 , khi tiếng ồn ào của đoàn tàu chở hàng, tiếng bánh sắt rít trên đường rầy, lợi dụng tiếng ồn này Guy Jeuris đã tìm cách trốn thoát bằng cách nhảy ra khỏi cửa sổ.Tuy bị gãy cả hai mắt cá chân khi ngã, nhưng ông vẫn cố đến được nhà những người hàng xóm và từ nơi này đã báo động cảnh sát.

Chỉ vài phút sau, lực lượng hiến binh đã có mặt tại hiện trường và lắp đặt một thiết bị. Ba tên xã hội đen nhận ra tình hình vào nửa đêm về sáng và phản ứng lại bằng cách tự nhốt mình trong một phòng chứa đồ trên tầng áp mái cùng với bà Jeuris và hai cô con gái. Ngôi nhà được gài chất nổ và đe dọa sẽ hành quyết các con tin nếu cảnh sát làm bất cứ điều gì để đánh bật họ.
Danh tính kẻ cầm đầu nhanh chóng được xác minh; Chính là Philippe Delaire, một dân xã hội đen người Pháp, 28 tuổi, sinh ra ở Busnes ngày 14 tháng 8 năm 1961 và được mô tả là kẻ thù công chúng số 1 tại Pháp . Philippe Delaire được biết đến với nhiều tội ác (giết người, cướp của, bắt con tin) ở Pháp và Bỉ. Hắn đã trốn chạy kể từ ngày 26 tháng 3 năm 1989, ngày vượt ngục ngoạn mục khỏi nhà tù Yzeure.
Bọn chúng giam giữ ba mẹ con bà Jeuris rất khắc nghiệt, cả ba bị nhốt trong một chỗ 2x3m và chúng lăm le những lựu đạn đã được rút chốt an toàn, sẵn sàng phản ứng những cuốc tấn công dù nhỏ nhất của lực lượng hiến binh Bỉ. Trong trường hợp giao thức ăn, sẽ do một sĩ quan cảnh sát, để làm điều này, phải băng qua khu vườn biệt lập con phố với biệt thự, trong tầm bắn của bọn chúng.
Hàng trăm cảnh sát, hiến binh bố trí bên ngoài, bên bãi cỏ của siêu thị đối diện, hai chiếc trực thăng túc trực. Báo chí, đài truyền hình trong và ngoài nước có mặt theo dõi sự việc từng giờ.
Các cuộc đàm phán không có kết quả, cảnh sát đã cân nhắc việc xông vào biệt thự nhưng đã bỏ ý định vì nguy cơ con tin sẽ bị giết rất cao. Cha của Philippe kêu gọi con ra tự thú nhưng chỉ làm cho hắn nổi điên thêm.
Sau những cuộc trao đổi bằng điện thoại với cảnh sát, hắn chỉ muốn thương lượng với ủy viên Jacques Léonard của cảnh sát tư pháp Liège.

Hai người rất hiểu nhau, nói chuyện với nhau và tôn trọng nhau. « ông cò » Léonard thực sự đã có một số giao dịch với Delaire trong bối cảnh của các vụ án hình sự khác và chính ông là người đã từng bắt và thẩm vấn Philippe Delaire trong một vụ nổ súng ở Herstal(Liege) năm 1985
Delaire tuyên bố với Leonardo rằng sẽ không đầu hàng, chỉ thích hiên ngang bước ra ngoài « bằng đôi chân phía trước » hơn là bằng « đôi tay trong không khí ». Leonard nhiều lần thuyết phục Delaire trả tự do cho hai cô gái nhưng đều bị từ chối. Hắn cũng đã nói với Léonard rằng , ông cầm súng để mưu sinh, còn súng trong tay tôi để tôi điều khiển
Thỏa thuận cuối cùng giữa cảnh sát và nhóm bắt cóc con tin là đồng ý là giao số tiền 30 triệu franc Bỉ (750.000 euro) cho những kẻ bắt giữ con tin cũng như một chiếc xe Mercedes để họ bỏ trốn. Việc trao đổi diễn ra trong hai thời điểm, vào thứ Sáu ngày 22 tháng 9 lúc 7:00 tối. Đầu tiên, Ủy viên Leonard mang đến cửa sổ biệt thự một chiếc túi chứa 15 triệu franc. Delaire sau đó giải thoát một trong số hai cô gái, Gaëlle. Sau đó, Leonard mang vào một chiếc túi khác chứa 15 triệu còn lại. Cô gái thứ hai, Françoise, được trả tự do. Các nhà đàm phán sau đó thở phào nhẹ nhõm.
Bà Jeuris và ba tên côn đồ rời khỏi biệt thự, bà Jeuris được còng tay chung với Delaire trên tay hắn là một quả lựu đạn rút chốt an toàn. Bốn người nhào vào chiếc Mercedes mà cảnh sát đậu trước biệt thự và phóng như bay về hướng Liege.
Mặc dầu theo dõi kín đáo nhưng cảnh sát cũng bị mất dấu, bọn chúng đã đổi xe khi giữ một người đi moto, chúng giải thoát bà Jeuris gần île de Monsin và hướng về biên giới Hòa Lan. Nhưng cảnh sát đã lập chót chặn trên tất cả các hướng xa lộ, các đồn biên phòng đều bị đóng cửa và nhiều sĩ quan cảnh sát đang ở « nơi ẩn náu » trước nhiều địa chỉ được nghi là điểm trả khách của Delaire. Dể tránh chướng ngại vật này Delaire cùng đồng bọn trốn về Liege, hy vọng trốn được cùng người bạn sống trên tầng 5 của tòa tháp Tour de Droixhe tọa lạc tại 2 Avenue de Lille, thuộc Droixhe( đây là tầng dành cho những người tàn phế ở và người chứa chấp Delaire Ara gặp mặt hàng ngày trên chiếc xe lăn)
Quyết định được đưa ra là không thể buông thả nhóm tội phạm, lực lượng tổ chức một cuộc bao vây truy lùng mặc dầu mang một nỗi lo sợ lớn khác là tòa nhà quá nhiều căn hộ, sợ lại bị vướng vào con tin mới vì trong giờ này mọi người đều ở nhà.
Vậy mà giờ đó Ara lại đang máu lửa trong một nhà hàng ở Marche, cách nhà hơn 60km. Ban ngày hắn đi làm trong một xưởng làm dây cable, cuối tuần làm thêm nên lúc đó chỉ có vợ hắn và 3 đứa con, con lớn chỉ mới 9 tuổi, đứa thứ hai 5 tuổi còn con út mới 4 tháng còn bế ngửa trên tay.
Theo lời vợ và hàng xóm là những người trong cuộc kể, Ara thuật lại, tiếc là không được mắt thấy tai nghe, có thể ghi lại vài ba hình ảnh sinh hoạt sống động này, trong lúc vợ con Ara nào biết là có cướp đột nhập vào chung cư.
Biết là khó thoát khỏi tay cảnh sát, bọn chúng lên sân thượng tòa nhà và thẩy 30 triệu franc Bỉ cho gió cuốn đi.

Xem lại những hình ảnh quay lại của đài truyền hình, những tờ giấy bạc như những cánh bướm dang nhảy múa những điệu valse phất phơ trong gió.
Tiền bay khắp nơi trên mái nhà trôi trên dòng sông Meuse và công việc của cảnh sát là đi thu gom.

Đây là nơi mà cảnh quay sẽ được ghi nhớ: hai tên cướp vung túi tiền chuộc từ trên đỉnh tháp. Các tờ tiền 5.000 franc rơi xuống đất. Những người hiếu kỳ đang tập trung dưới chân tháp để mua vé xem » lễ hội hóa trang ở Rio » được mãn nhãn. Nhìn những bó tiền được ném ra và sau đó bung ra như những vũ công nhập thành các vũ khúc trên sàn nhảy đêm.
21 trong số 30 triệu franc được ném từ nóc tòa nhà đã được thu hồi. 9 triệu đã biến mất. Tuy nhiên, không chắc rằng những người xem đã « sử dụng » chúng một cách an toàn kín đáo vì tất cả các tiền chuộc đã được cảnh sát đánh số vả thông báo khắp nơi.
Khoảng gần 12 giờ, cảnh sát đặc nhiệm gõ cửa nhà Ara dặn vợ hắn phải đóng hết cửa ngoài balcon lại,và bất cứ ai gọi cửa cũng không được mở nhưng 15 phút sau nghe tiếng gõ cửa dồn dập, cũng là hiến binh yêu cầu mọi người ra khỏi nhà, vợ hắn sợ quá đem 3 đứa con di tản. Ra khỏi nhà lúc đó vợ tôi đã thấy một xác chết đặt phía trái cửa từ nhà đi ra . Thang máy 3 cái bị cấm xử dụng, phải đi ngang xác chết mới vào cầu thang bộ cấp cứu đi xuống, tay bồng tay dắt chạy xuống. Chạy được hơn chục tầng, quay lại không thấy đứa thứ hai, quay lại tìm, cũng may có một ông đang bế cháu, cháu ngủ gục trên cầu thang và được ông mang đi.
Tôi cũng có hai người bạn cùng ở chung cư, một ở lầu 8 số 84, anh Hồ văn thi Long và người khác lầu 6, số 65 anh bạn tù ở Trảng Lớn Nguyễn văn Lộc. Trong lúc chạy xuống thì nghe nhiều tiếng đạn, đến lầu 8 vào tá túc nhà vợ chồng anh Long, lúc đó đã giải quyết xong Philippe Delaire và hai tên còn lại bị thương đã buông tay nằm dài tại lan can chịu còng.
12 giờ 15 phút họ đầu hàng. Một người trong số họ bị thương nặng do trúng đạn, anh ta được xe cấp cứu đưa ra khỏi chỗ đám đông
Philippe Delaire tự tử như loan tin hay trúng đạn của nhóm bắn tỉa, không ai thấy vì chết ở lầu 8, xác được đem lên đặt ở lầu 28 và cả hai tháng sau mỗi khi có làm biên bản tư pháp thì nơi đây chính là hiện trường vì chỗ ít người qua lại và văn phòng công tố viên luôn xác nhận đây là một vụ tự sát.
Xong việc ở nhà hàng mở truyền hình xem thấy nguyên căn nhà mình rồi nghe bao nhiêu chuyện, chạy về. Về đến cửa chung cư không được phép vào dù mình lá cư dân ở đây, cảnh sát đứng đầy nơi hall entrée. Một lúc sau một chiếc quan tài được khiêng ra, Philippe Delaire giã từ cuộc chơi và an nghỉ vĩnh viễn, kế đến là hai tên bị thương được cáng ra xe cứu thương, mỗi tên sau này cũng vào khám 8 và 9 năm tù, tên bị bắn đã trở nên tàn phế
Thi thể của Philippe Delaire được lưu giữ lại trong 21 ngày tại viện pháp y Liège. Gia đình anh tranh cãi về quyền tổ chức tang lễ cho anh. Cuối cùng, chính mẹ và 4 anh chị em của anh đã thắng kiện. Hiện ông an nghỉ tại nghĩa trang Enquin-les-Mines ở miền bắc nước Pháp.
Sau vụ này vợ con Ara mỗi lần đi xuống thang máy phải đi ngang chỗ xác Delaire nằm rất sợ nên vài tháng sau hắn tìm mua căn nhà ở Angleur và sống tại đây 31 năm.
Sau trận lụt lịch sử này vợ chồng lại dắt dìu nhau đi tìm chỗ đậu khác
Kể lại tại appartement Auderghem
Bruxelles , 3/10/2021
Tuyệt vời ông giáo ơi,hy vọng gia đình ông giáo luôn đc mọi sự lành bình an,…đọc mà kèm theo một số hình ảnh thấy sống động qúa,rất mong có dịp sẽ đc đọc thêm, và bất cứ bài nào của thầy đưa lên,tui đều đọc hết…cám ơn thầy nhiều…Long 362.
J’aimeJ’aime
Cám ơn bạn già An Lộc Vũ đình Long, đại đội 36.
Ara Phát
J’aimeJ’aime